Càn Long là vị Hoàng đế thứ 6 của nhà Thanh trong lịch sử Trung Hoa. Ông cũng là vị vua sở hữu nhiều kỷ lục nhất: sống thọ nhất (88 tuổi), cai trị lâu nhất (60 năm), sống xa hoa nhất triều Thanh và là một trong số ít Hoàng đế phong lưu của quốc gia này.
Thanh Cao Tông Càn Long tên thật là Ái Tân Giác La Hoằng Lịch (1711 – 1799) là Hoàng đế thứ 6 của nhà Thanh; nhưng trên thực tế là Hoàng đế thứ 4 sau khi nhập quan. Năm 1736, ông lên ngôi Hoàng đế và lấy niên hiệu là Càn Long.
Ông nối tiếng là một trong những vị vua trị vì anh minh nhất trong các thời đại triều đình phong kiến ở Trung Hoa. Ông vua này không chỉ có giỏi “việc nước” mà còn “đảm việc nhà”. Theo ghi chép từ lịch sử, Hoàng đế Càn Long tiếp nhận đến hơn 40 người vợ mà số lượng giai lệ xếp hàng dài cũng lên đến hơn ngàn người. Ngoài những kỷ lục “vô tiền khoáng hậu” từ chính trị cho đến hậu cung, từ “việc nước” cho đến “việc nhà”, Càn Long Đế còn ghi danh với “nhiều cái nhất” khác chưa ai sánh bằng.
Ông vua phong lưu bậc nhất
Càn Long được hậu thế gọi là “Hoàng đế phong lưu”, ông không chỉ có tam cung lục viện với hơn 40 bà vợ và hàng ngàn cung tần mỹ nữ, mà ông còn có nhiều mối tình dân gian khi mỗi lần “vi hành”.
Đối với vị Hoàng hậu đầu tiên là Phú Sát thị, Càn Long rất mặn nồng, ân ái, nhưng ông vẫn đò đưa, lét lút tư thông với em dâu vợ là Phú Sát phu nhân – vợ của Phó Hằng – khiến Phú Sát Hoàng hậu ôm hận mà chết.
Sau đó, Lệnh Phi Ngụy Giai thị được sắc phong lên làm Hoàng Quý phi, cai quản lục cung, bà kém Càn Long Đế 16 tuổi. Bà là một người thông minh, lanh lợi, rất hiểu đạo nghĩa vợ chồng nên đều mắt nhắm mắt mở cho qua đối với việc phong lưu của vua Càn Long và được vua rất sủng ái.
Ông đối xử tình cảm với Lệnh Phi mặn nồng là vậy, nhưng sau khi có sự xuất hiện của Hương Phi, mỹ nữ xứ Tân Cương vào cung, Càn Long Đế lại nhanh chóng quên đi Lệnh Phi, chỉ chuyên tâm sủng ái Hương Phi. Thậm chí, ông còn cho xây các công trình của người Hồi giáo ở trong cung, đón họ hàng thân thích của Hương Phi vào thành và thuê riêng đầu bếp người Hồi giáo đến phục vụ các món ăn.
Vị vua sống xa hoa nhất Thanh triều
Càn Long cũng được biết tới là vị vua “chịu chơi” nhất triều Thanh. Có thể nói rằng: “Xét về độ xa hoa, nếu Càn Long đứng thứ hai thì trong các vị vua thời Thanh triều không ai dám đứng thứ nhất”. Ông hay tổ chức đại tiệc trong cung, cũng thường xuyên ra ngoài Tử Cấm Thành đi tìm thú vui ở những nơi có ca kĩ.
Theo tài liệu sử ghi chép, năm Càn Long đế mừng thọ 60 tuổi, ông đã gọi quan lại trong nước và sứ thần nước ngoài tới dự. Cung đình bấy giờ được trang hoàng rực rỡ, treo đèn kết hoa, bên lề đường xây dựng các sân khấu biểu diễn để dành cho các gánh hát, dùng lụa màu làm núi giả, dùng những tấm thiếc trắng để làm giả sóng biển. Còn lần mừng thọ 80 tuổi, vua Càn Long tổ chức một buổi yến tiệc cho gần 6.000 người tham sự. Ước tính chi phí cho hai lần mừng đại thọ tốn đến mười triệu lạng bạc bấy giờ.
Sự xa hoa của ông không chỉ thể hiện trong lối sống hằng ngày mà ngay cả trong những chuyến tuần du Giang Nam. Càn Long đã thực hiện tuần du phương nam 6 lần, bằng với số lần tuần du của Hoàng đế Khang Hy. Tuy nhiên, chi phí mỗi chuyến đi của Càn Long lại nhiều gấp 10 lần so với Khang Hy.
Những chuyến tuần du phương nam của Càn Long, chủ yếu là đi thăm thú, ăn chơi hưởng lạc. Ông ta thường bắt đầu những chuyến tuần du vào mùa xuân, mùa đẹp nhất trong năm.
Một trong những chuyến tuần du tốn kém khủng khiếp nhất, phải kể đến vào năm Càn Long thứ 12 (năm 1748), Càn Long học theo Khang Hy, cùng với mẹ là Sùng Khánh Hoàng Thái hậu, xuống Giang Nam thăm thú.
Càn Long tuần du xuống phía Nam, chỉ riêng thuyền lớn đã huy động hơn một nghìn chiếc. Thuyền lớn mà Càn Long sử dụng phải dùng đến sức kéo của cả ngàn dân phu mới di chuyển được trên sông. Riêng ngựa được huy động đến 6.000 con, lạc đà 600 con, người hầu, cung nữ, phi tần cho đi theo đến vài ngàn người.
Vốn Càn Long thích nghe kinh kịch, nên suốt lộ trình, các nơi Càn Long đi qua, quan lại đều cho xây dựng sân khấu để hát xướng. Những gánh hát nổi tiếng của Trung Quốc bấy giờ đều đổ xô đến hai tỉnh Giang Nam, Chiết Giang biểu diễn.
Trên chặng đường từ Bắc Kinh đến Hàng Châu, tổng cộng có 36 hành cung được xây dựng, cứ 20 dặm lại có một nhà công quán. Trên đường Càn Long đi qua đều phải trải thảm, che bằng lụa. Đặc biệt, ở những nơi Càn Long tuần du qua, giá của hàng hóa lại bị đội lên gấp 2-3 lần, khiến cho phủ Nội vụ (nơi quản lý tài chính, chi tiêu hoàng gia) phải oằn mình trang trải.
Mỗi khi đến nơi nào quan lại, nhân dân tổ chức đón rước linh đình, làm Càn Long hài lòng, đều sẽ được ban thưởng rất nhiều. Ước tính, chi phí cho mỗi cuộc tuần du của Càn Long lên đến 200 trăm vạn lạng bạc.
Vì tiêu xài quá độ, phủ Nội vụ nhiều năm liền bị thâm hụt ngân quỹ, còn các đại thần mỗi khi nghe hai chữ “tuần du” đều khiếp vía.
Hoàng đế cai trị lâu nhất
Thời kì trị vì của vua Càn Long kéo dài hơn 60 năm từ 18/10/1735 đến 9/2/1796, và là thời cực thịnh về kinh tế và quân sự của nhà Thanh. Vào thời này, lãnh thổ nhà Thanh kéo dài đến châu thổ sông Ili và Tân Cương và lãnh thổ Trung Quốc mở rộng đến tối đa: khoảng 11.000.000km², so với 9.000.000km² hiện tại. Ông bắt chước cách thức cai trị của ông nội mình là Khang Hy, người mà ông rất ngưỡng mộ.
Khi còn trẻ, Càn Long đã khiến Khang Hi ngạc nhiên về rất nhiều lĩnh vực, nhất là về văn học nghệ thuật. Và Khang Hi đã cho rằng Càn Long có thể sẽ là xứng đáng trở thành Hoàng đế kế vị của nhà Thanh sau Ung Chính.
Lúc lên ngôi, Càn Long có mở một số cuộc viễn chinh (đã thất bại), và thu nạp nhiều phụ nữ, tuần du các nơi, kết nạp lộng thần tham ô Hòa Thân…
Năm 1796, ông nhường ngôi cho con là Ngung Diễm, lên làm Thái Thượng hoàng, giữ vững quyền triều chính.
Thực chất, thời kỳ trị vì của Càn Long Đế kéo dài 60 năm, vẫn kém Khang Hy 1 năm. Tuy nhiên, khi Càn Long thoái vị truyền ngôi cho con không phải là do qua đời hay sức khỏe quá suy yếu mà chỉ là do ông không muốn vượt quá số năm trị vì của ông nội Khang Hy, người mà Càn Long Đế vô cùng kính trọng. Sau khi truyền ngôi cho con là Gia Khánh lên làm Thái Thượng hoàng, Càn Long vẫn quyết định mọi chuyện quốc gia đại sự, trong cung đình vẫn dùng Càn Long niên hiệu. Vì vậy, lúc bấy giờ, triều Thanh tồn tại cùng lúc “hai vị hoàng đế”. Do đó, nếu nói Càn Long là vị Hoàng đế cai trị lâu nhất quả thực cũng không sai.
Càn Long là ông vua sống thọ nhất
Trong lịch sử Trung Hoa, Càn Long nổi tiếng là một vị vua phong lưu, đa tình với nhiều thê thiếp. Trong khi đó, tục ngữ có câu: “Rượu là thuốc độc của gan, phong lưu, háo sắc là con dao sắc cắt gân, cưa xương con người”. Điều này muốn nói rằng, nếu một người quá phong lưu, háo sắc sẽ gây hại tới thể chất, làm giảm tuổi thọ. Thế nhưng, Càn Long Đế lại sống thọ tới 88 tuổi, trở thành ông vua sống thọ nhất trong lịch sử Trung Hoa (mất vào năm Gia Khánh thứ 4 – 1799).
Ông là một trong 4 vị đế vương thọ nhất của Trung Hoa, trên 80 tuổi, ba người kia là: Lương Vũ Đế Tiêu Diễn (86 tuổi), Tắc Thiên Đại Thánh Hoàng đế (82 tuổi) và Tống Cao Tông (81 tuổi). Đồng thời, ông cũng là vị Hoàng đế có tuổi thọ cao nhất Trung Hoa.
Với những thông tin về Hoàng đế Càn Long mà chúng tôi vừa trên sẻ trên đây, hẳn du khách cảm thấy thích thú và muốn khám phá nhiều hơn về vị vua nổi tiếng này. Vậy còn chần chờ gì nữa mà du khách không đặt ngay cho mình một Tour Trung Quốc để tự mình khám phá nhiều điều thú vị hơn nhé!
Other Articles
Cái chết “lãng xẹt” của 8 ông Vua trong lịch sử Trung Hoa cổ đại
